De informatie op deze website wordt sinds augustus 2016 niet meer geactualiseerd vanwege het opgaan van Innovatie Agro & Natuur (v/h InnovatieNetwerk) in de directie Agro- en Natuurkennis van het ministerie van Economische Zaken.

Project

Bestemming Nieuw Nederland

Verwijzingen:

Het project

De openbare ruimten in ons land vormen in potentie een bindende factor in een versnipperde samenleving. Onze samenleving wordt bevolkt door een diversiteit aan mensen met verschillende persoonlijke geschiedenissen en culturele achtergronden. Hoe kunnen we die diversiteit benutten bij het opnieuw doordenken en inrichten van  de openbare ruimte in Nederland?
 
Binnen de ruimtelijke ordening (stedenbouw en landschapsarchitectuur) streeft men naar inrichtingsvormen die eraan bijdragen dat alle inwoners van Nederland zich optimaal thuis kunnen voelen. In de praktijk blijkt helaas dat de huidige aanpak leidt tot een steeds verdergaande opdeling van de openbare ruimte. We kennen de typisch Nederlandse fenomenen als ‘uitlaatzone voor hondenbezitters’, ‘voetbalkooi voor tieners’ en ‘barbecueplek voor gezinnen’. Hoe komt dit?
Een van de oorzaken is de traditie van inspraakrondes met bewonersgroepen. Tijdens deze bijeenkomsten komt al snel een scala van wensen van verschillende bewonersgroepen naar voren, en in polderend Nederland wordt vervolgens iedereen zo goed mogelijk bediend.
Gestapelde beleidsprogramma’s, van jeugdbeleid, allochtonenbeleid, ouderenbeleid, tot sportbeleid en tal van andere politieke aandachtsgebieden, maken bovendien dat bestuurders aan handen en voeten gebonden zijn bij het maken van afwegingen en keuzes.
Zo ontstaat een land waar de publieke ruimte zorgvuldig is verdeeld naar de wensen van de diverse groepen en volgehangen met gebruiksregels. Doelgroepenbeleid laat zo diepe sporen na in de openbare ruimte en benadrukt de verschillen tussen mensen in plaats van in te spelen op de overeenkomsten.

Mensen blijken ondanks verschillende persoonlijke geschiedenissen en culturele achtergronden dezelfde elementen belangrijk te vinden voor hun omgeving. Het is uitdagend om te kijken in hoeverre gemeenschappelijke verlangens en wereldbeelden een rol kunnen (gaan) spelen bij het vormgeven van de publieke ruimte. Het concept  Bestemming Nieuw Nederland gaat hiermee aan de slag. De kern is te inventariseren wat de gedeelde ‘groenwaarden’ in een wijk of gebied kunnen zijn, en die tot uitgangspunt te maken van veranderingen in de inrichting en van het gebruik.
Dit houdt in dat bewoners niet langer wordt gevraagd 'wat ze willen' met de openbare ruimte in hun omgeving, om vervolgens met al die verschillende wensen zo goed mogelijk rekening te houden. In plaats daarvan richten we ons op de gedeelde verlangens die onder alle wensen liggen. We laten mensen onder woorden brengen wat de belangrijke elementen van de buitenruimte uit hun jeugd zijn. Uit de resultaten blijkt dat hoe persoonlijker mensen worden hoe meer gemeenschappelijke waarden er uit hun herinneringen naar voren komen. Illustratief hierbij is ook een onderzoek van Unicef, waarbij kinderen uit alle delen van de wereld hun ideale omgeving tekenden. Fascinerend is dat op alle tekeningen precies dezelfde elementen te zien waren: een zon, een boom en een vogel of een vlinder.
Het erkennen en opzoeken van deze gedeelde waarden kan een doorbraak betekenen in de kijk op de inrichting, het gebruik en beheer van de openbare ruimte. Een buitenruimte die universele waarden vertegenwoordigt kan dan een verbindende schakel zijn tussen culturen en mensen. Een klein voorbeeld: het humeur van ieder mens, ongeacht cultuur, leeftijd of geslacht, wordt positief beïnvloed door het ruiken van lekkere geuren. Daarop kan worden ingespeeld met eenvoudige ingrepen zoals geurplekken in grote steden, bestaande uit een simpel bankje omgeven door welriekende planten en kruiden als seringen, rozen of lavendel. En de mogelijkheden zijn legio; ingegeven door de universele waarden die voor iedereen belangrijk zijn, ongeacht persoonlijke en culturele geschiedenis. Een belangrijke bijkomstigheid van deze aanpak is dat mensen de openbare ruimte op deze manier zullen ervaren zoals hij bedoeld is: als van de gemeenschap en niet als ‘van de gemeente’. 
Een spin-off van dit project gaat verder onder de naam "HerInnerd Groen".

Actualiteiten

Voor recente ontwikkelingen zie 'Nieuws over dit project' in de rechterkolom. 

Partners

 

 

 

Innovatie Agro & Natuur, onderdeel van het

Ministerie van Economische Zaken